Τον Απρίλιο η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος θα παρουσιάσει μείωση σε σχέση με τον Μάρτιο κατά περίπου 5,5%, λόγω της μείωσης του ΦΠΑ κατά 4% και λόγω αλλαγής στο μείγμα καυσίμων που χρησιμοποιεί η ΑΗΚ, ανέφερε εκπρόσωπος της Αρχής, ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ενέργειας, η οποία εξέτασε αυτεπάγγελτα το θέμα «αύξηση της τιμής των καυσίμων και οι επιπτώσεις στην οικονομία και στον Κύπριο πολίτη γενικότερα».
Από την πλευρά του, ο Διευθυντής Υπηρεσίας Προστασίας του Καταναλωτή Κωνσταντίνος Καραγιώργης διαβεβαίωσε ότι η Υπηρεσία «παρακολουθεί καθημερινά» τις τιμές των καυσίμων και διασφαλίζουμε», όπως είπε, «ότι οι τιμές που διαμορφώνονται είναι σύμφωνα με τα διεθνή δεδομένα και δεν προκύπτουν οποιαδήποτε φαινόμενα υποχρεώσεων».
Εξάλλου, ο εκπρόσωπος του Κυπριακού Οργανισμού Διαχείρισης Αποθεμάτων Πετρελαιοειδών (ΚΟΔΑΠ) ανέφερε ότι ο Οργανισμός διατηρεί στρατηγικά αποθέματα έκτακτης ανάγκης, ενώ ο Ντίνος Λευκαρίτης από τη δημόσια εταιρεία Πετρολίνα (Holdings) ανέφερε ότι «είναι άθλος αυτή την στιγμή να έχουμε προϊόν και να μπορούμε να εισάγουμε προϊόντα».
Συγκεκριμένα, μιλώντας στην Επιτροπή, ο Διευθυντής Υπηρεσίας Προστασίας του Καταναλωτή είπε ότι η Υπηρεσία κατανοεί τις ανησυχίες της κοινωνίας και πρόσθεσε «οι τιμές στα καύσιμα που βλέπουμε σήμερα είναι σε μεγάλο βαθμό αντανάκλαση εξωτερικών παραγόντων και ξεπερνούν οποιουσδήποτε ελέγχους προβαίνει η Υπηρεσία».
Ο Καραγιώργης διαβεβαίωσε ότι η Υπηρεσία «θα παρακολουθεί καθημερινά» τις τιμές των καυσίμων και θα διασφαλίζουμε, όπως είπε, «ότι οι τιμές που διαμορφώνονται είναι σύμφωνα με τα διεθνή δεδομένα και δεν προκύπτουν οποιαδήποτε φαινόμενα υπερχρεώσεων».
Επικαλούμενος στοιχεία με βάση το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο, ο Διευθυντής της Υπηρεσίας είπε ότι αναφορικά με την τιμή της βενζίνης 95 οκτανίων, τον μήνα Φεβρουάριο και μέχρι τις 23 Μαρτίου, η μεταβολή της μέσης τιμής ήταν 8,1 σεντ ανά λίτρο, στην Ευρώπη 16,1 σεντ, στην Ελλάδα 16,1 σεντ και 10,6 σεντ στην Ιταλία.
Πρόσθεσε ότι το αντίστοιχο για το πετρέλαιο κίνησης, για την Κύπρο η μέση τιμή ήταν 14,7 σεντ, για την Ευρώπη ήταν 28,1 σεντ, για την Ελλάδα 29,3 σεντ και για την Ιταλία 21,9 σεντ ανά λίτρο.
Επιπλέον, ανέφερε ότι οι τιμές της βενζίνης 95 οκτανίων που πωλούσαν τα διυλιστήρια στις εταιρείες πετρελαιοειδών είναι κατά 52% αυξημένες, σε σύγκριση με πριν την έναρξη του πολέμου, του πετρελαίου κίνησης είναι 89% αυξημένες και του πετρελαίου θέρμανσης κατά 88% αυξημένες, ενώ το αργό πετρέλαιο έχει αυξηθεί 58%.
Είπε ακόμη ότι σε λιανικές τιμές η αντίστοιχη αύξηση, που υπάρχει στην Κύπρο για τη βενζίνη 95 ήταν αυξημένες 20%, αντί που 52% που ήταν οι τιμές των διυλιστηρίων, για το πετρέλαιο κίνησης 29% αντί 89% και για το πετρέλαιο θέρμανσης 38% αντί 88%.
Παρατηρούμε ότι στην Κύπρο με βάση όλα τα στοιχεία και τα δελτία παραλαβής των εταιρειών, «οι αυξήσεις που σημειώνονται είναι συγκρατημένες σε σχέση με το τι υφίσταται σήμερα στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες», πρόσθεσε.
Αναφορικά με το υγραέριο, ο κ. Κωνσταντίνου είπε ότι σύμφωνα με έρευνα της Υπηρεσίας, «και σε αυτή την περίπτωση τα δύο συστατικά που αποτελούν το υγραέριο, προπάνιο και βουτάνιο, έχουν αυξηθεί κατά 87,22% από τις αρχές του χρόνου και 52% όσον αφορά μόνο το προπάνιο.
Εκπρόσωπος του Υπουργείο Ενέργειας Μαρία Κυριακού είπε ότι δεν υπάρχει θέμα τροφοδοσίας στα καύσιμα και «διατηρούμε 90 μέρες ενεργειακό απόθεμα».
Ο εκπρόσωπος του Κυπριακού Οργανισμού Διαχείρισης Αποθεμάτων Πετρελαιοειδών (ΚΟΔΑΠ) ανέφερε ότι ο Οργανισμός διατηρεί στρατηγικά αποθέματα έκτακτης ανάγκης 215.000 μετρικούς τόνους, με το μεγαλύτερο απόθεμα να βρίσκεται εντός Κύπρου, προσθέτοντας ότι αυτό αντιστοιχεί γύρω στο «42% της συνολικής υποχρέωσης των συνολικών 542.000 μετρικών τόνων που αντιστοιχούν σε 90 μέρες» αποθέματα.
Πιο αναλυτικά σε σχέση με τα στρατηγικά αποθέματα, ο εκπρόσωπος του ΚΟΔΑΠ είπε ότι ο Οργανισμός διαθέτει 214.378 μετρικούς τόνους ιδιόκτητα αποθέματα, τα οποία «βρίσκονται στο μεγαλύτερο τους βαθμό στην Κύπρο».
Ανέφερε ότι 30.000 βρίσκονται στην Ελλάδα και τα υπόλοιπα στο ενεργειακό κέντρο Βασιλικού, ενώ σημείωσε ότι πέραν αυτών, «υπάρχουν ενοικιάσεις από την ΑΗΚ», η οποία διατηρεί «αποθέματα 145.000 μετρικούς τόνους, εκ μέρους μας για να συμπληρώνει την έλλειψη σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης».
Σημείωσε ότι στην ΑΗΚ καταβάλλεται «ένα αντίτιμο για να διατηρεί αυτά τα αποθέματα».
Εξηγώντας περαιτέρω ανέφερε ότι ο ΚΟΔΑΠ έχει υποχρέωση να διατηρεί συνολικά αποθέματα περίπου 540.000 μετρικούς τόνους και «αυτή την υποχρέωση ο οργανισμός την εξυπηρετεί».
Απαντώντας σε ερώτηση για τυχόν ανάγκη αποδέσμευσης αποθεμάτων, ανέφερε ότι για να προχωρήσουμε σε αποδέσμευση πρέπει να εκδοθεί διάταγμα από τον Υπουργό Ενέργειας και πρόσθεσε ότι αυτή την στιγμή δεν τίθεται τέτοιο θέμα καθώς υπάρχει απόθεμα στην αγορά.
Η εκπρόσωπος του Υπουργείου Οικονομικών ανέφερε ότι το Υπουργείο παρακολουθεί τις τιμές μέσω του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή και πρόσθεσε ότι Ιανουάριο και Φεβρουάριο η αύξηση δεν ήταν ιδιαίτερα σημαντική και αναμένεται αυτό να φανεί από τον Απρίλιο και μετά.
Είπε ακόμη ότι για το 2026 αναμένεται να υπάρξει σημαντική αύξηση του πληθωρισμού, λόγω αύξησης των τιμών πετρελαίου και πρόσθεσε ότι μετά τη δημοσιοποίηση την Πέμπτη των στοιχείων για τον Δείκτη Τιμών Καταναλωτή «θα αναθεωρήσει και το ΥΠΟΙΚ τις προβλέψεις του για τον πληθωρισμό».
Εκπρόσωπος της Επιτροπής Προστασίας του Ανταγωνισμού διαβεβαίωσε ότι η Επιτροπή «παρακολουθεί με ιδιαίτερη προσοχή τις εξελίξεις και τη λειτουργία της αγοράς των καυσίμων» και «παραμένει σε εγρήγορση για να παρέμβει εκεί και όπου δικαιολογείται για να εξετάσει ενδεχόμενες παραβιάσεις της κείμενης νομοθεσίας».
«Η ΕΠΑ διαβεβαιώνει ότι έχει όλες τις απαραίτητες εξουσίες και όλα τα εργαλεία στη διάθεση της για να μπορεί να διερευνά τέτοιες παραβάσεις όπως έκανε στο παρελθόν», υπογράμμισε.
Επίσης, κάλεσε τόσο τις εταιρείες να συμμορφώνονται με τη νομοθεσία του ανταγωνισμού όσο και τους καταναλωτές να ενημερώνουν όπου διαπιστώσουν ότι ενδεχομένως να υπάρχουν ενδείξεις αντί-ανταγωνιστικής συμπεριφοράς.
Πρόσθεσε ότι «σε περιόδους κρίσεων όπου υπάρχει αυξημένη μεταβλητότητα των τιμών ενδέχεται να δημιουργούνται συνθήκες που να ευνοούν πρακτικές όπως είναι εναρμονισμένη πρακτική ή συντονισμένες αυξήσεις τιμών ή και καθυστερήσεις στη μείωση του κόστους».
Ο Πρόεδρος του Δημοσιονομικού Συμβουλίου Μιχάλης Περσιάνης είπε ότι θα πρέπει να αναμένεται σημαντική αύξηση πληθωρισμού και οι αρχικές εκτιμήσεις ότι θα κινηθεί πλησίον αλλά λίγο πιο ψηλά του 2% «θα πρέπει να αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα πάνω».
Ανέφερε ότι ο πληθωρισμός είναι ευεργετικός για τα δημόσια οικονομικά, καθώς αυξάνει τα δημόσια έσοδα και πρόσθεσε ότι το ονομαστικό ΑΕΠ θα αυξηθεί σημαντικά και το δημόσιο χρέος θα καταγράψει επιπλέον μείωση.
«Για τα δημόσια οικονομικά η εικόνα δεν είναι άσχημη. Για το 2026 υπάρχουν ανησυχίες μεσοπρόθεσμες που υφίσταντο και πριν τον πόλεμο και οι οποίες «πλέον εντείνονται από τα μέσα του 2027 και μετά», πρόσθεσε.
Εκπρόσωπος της ΑΗΚ ανέφερε ότι οι αυξήσεις των τιμών των καυσίμων «θα έχουν κάποια καθυστέρηση στην επίδραση στον τιμή του ρεύματος», λόγω των αποθεμάτων που διατηρεί η Αρχή.
Για τον Απρίλιο, λόγω της μείωσης του ΦΠΑ κατά 4% και λόγω αλλαγής στο μείγμα καυσίμων που χρησιμοποιεί η ΑΗΚ τον προηγούμενο μήνα, η τιμή του ρεύματος θα παρουσιάσει μείωση σε σχέση με τον Μάρτιο κατά 5,5%, πρόσθεσε.
Ανέφερε, ωστόσο, ότι αυτή η μείωση «θα χαθεί στους επόμενους μήνες που αναμένεται ότι οι επόμενες αγορές καυσίμων» – αν συνεχίσουν με τις σημερινές τιμές τα καύσιμα – θα οδηγήσουν σε αύξηση της τιμής του ρεύματος.
Είπε ακόμη ότι στις 27 Φεβρουαρίου η τιμή του πετρελαίου ήταν 726 δολάρια τον τόνο και σήμερα είναι 1.366 το τόνο παρουσιάζοντας αύξηση 88%, ενώ αντίστοιχα, η τιμή του πετρελαίου Μπρεντ την ίδια περίοδο παρουσίασε αύξηση 48%.
Επίσης, ο εκπρόσωπος της ΑΗΚ είπε ότι το 2025 προαγοράσαμε 60.000 τόνους καυσίμου που χρησιμοποιηθήκαν για τους μήνες Ιούλιο – Δεκέμβριο και «προσπαθήσαμε να κάνουμε το ίδιο και φέτος αλλά οι προμηθευτές δεν ήταν πρόθυμοι».
Είπε ακόμη ότι η ΑΗΚ αγόρασε σε σχετικά χαμηλές τιμές ένα εκατομμύριο δικαιώματα ρύπων μέρος των οποίων «χρησιμοποιήσαμε και έχουμε τώρα 923.000 δικαιώματα ως απόθεμα για να χρησιμοποιηθεί σε περίπτωση που η τιμή των δικαιωμάτων αυξηθεί επιπλέον».
Ο Πρόεδρος του Κυπριακού Συνδέσμου Καταναλωτών Μάριος Δρουσιώτης είπε ότι οι καταναλωτές βιώνουν όλες αυτές τις αυξήσεις και πρόσθεσε ότι τον Μάρτιο σημειώθηκαν «τρομερές αυξήσεις» στα καύσιμα, καθώς «υπάρχουν αυξήσεις 26 σεντ το λίτρο στη βενζίνη, 42 σεντ στο πετρέλαιο κίνησης και 36 σεντ στο πετρέλαιο θέρμανσης».
Ανέφερε επίσης στα κυβερνητικά μέτρα αφαίρεσαν το πετρέλαιο θέρμανσης που είναι «πολύ κακή απόφαση και αδικαιολόγητή», προσθέτοντας ότι η δικαιολογία ότι μπαίνουμε στο καλοκαίρι δεν ευσταθεί καθώς «σύμφωνα με τα δεδομένα της Στατιστικής Υπηρεσίας Απρίλιο, Μάιο και Ιούνιο είχαμε μέση κατανάλωση 2.549 τόνους πετρελαίου θέρμανσης».
Εκπρόσωπος της ΟΕΒ και του ΚΕΒΕ ανέφεραν ότι το θέμα των αυξήσεων δεν εξαρτάται από εμάς αλλά από την κατάσταση της αγοράς διεθνώς και ότι επηρεαζόμαστε και από την κατάσταση στη Μέση Ανατολή, ενώ αναφέρθηκαν στην ανάγκη να απεξαρτηθούμε από τα καύσιμα.
Εκπρόσωποι των εταιρειών πετρελαιοειδών ανέφεραν ότι εύκολα οι τιμές μπορούν να αλλάξουν καθώς ο πόλεμος συνεχίζεται.
Ο Ντίνος Λευκαρίτης από τη δημόσια εταιρεία Πετρολίνα (Holdings) ανέφερε ότι ο όλος ο κόσμος είναι σε μία απόγνωση και «είναι άθλος αυτή την στιγμή να έχουμε προϊόν και να μπορούμε να εισάγουμε προϊόντα».
«Αν συνεχίσει αυτή η κατάσταση τότε θα χρειαστούμε όχι μόνο τα στρατηγικά αποθέματα αλλά και στρατηγικά αποθέματα από αλλού», ανέφερε και πρόσθεσε «να είμαστε προσγειωμένοι και να προσπαθήσουμε να έχουμε προϊόντα».
Σε δηλώσεις μετά τη συνεδρία, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Κυριάκος Χατζηγιάννη είπε ότι η ενεργειακή δομή ως προς τη διάσταση του ηλεκτρισμού και η δομή του ανταγωνισμού ως προς τη διάσταση των καυσίμων, είναι τέτοιες που δεν διασφαλίζουν έναν αποτελεσματικό έλεγχο της αγοράς και να υπάρξει μία διαχείριση στις αυξήσεις των τιμών είτε του ηλεκτρικού του ηλεκτρισμού είτε των καυσίμων».
«Δυστυχώς, συμπολίτες μας έξω βρίσκονται σε απόγνωση, όπως και να θέλουν να τα παρουσιάζουν και να τα δικαιολογούν κάποιοι», πρόσθεσε.
Ανέφερε ότι «οι αυξήσεις θα είναι εκτός δυνατοτήτων των καταναλωτών, θα είναι πρωτόγνωρες για τα κυπριακά δεδομένα τόσο σε σχέση με τον ηλεκτρισμό όσο και σε σχέση με τα καύσιμα» και πρόσθεσε ότι «αυτές οι αυξήσεις δημιουργούν πολλαπλά υπέρμετρα έσοδα για το κράτος».
Ο κ. Χατζηγιάννη κάλεσε το κράτος να μελετήσει πολύ βαθύτερα το θέμα και πρόσθεσε ότι «υπεραπλουστευμένες προσεγγίσεις στη βάση μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ ή άλλα μέτρα, ενδεχομένως στο τέλος της ημέρας να οδηγήσουν σε αύξηση της ζήτησης που να πολλαπλασιάζει την τιμή».
Είπε ακόμη ότι «ο πληθωρισμός θα πλήξει δυσβάσταχτα και δυσανάλογα όλα τα στρώματα του λαού, κυρίως όμως τα χαμηλά εισοδήματα».
Ανέφερε ότι «έστω και αν οι εταιρείες της ελεύθερης αγοράς, μάς έχουν καθησυχάσει ότι η προσφορά είναι διασφαλισμένη σε πρώτες ύλες, θα πρέπει να προβληματίσει» και κάλεσε την Κυβέρνηση να ξεκαθαρίσει ότι «τα αποθέματα των 90 ημερών είναι όντως φυσικά προσβάσιμα και δεν είναι απλώς ισχυρισμοί».
Ο κ. Χατζηγιάννη εξέφρασε ανησυχία για το θέμα των αποθεμάτων και πρόσθεσε ότι δεν ήταν στους αρχικούς σχεδιασμούς ότι τα αποθέματα της ΑΗΚ είναι αποθέματα των 90 ημερών» για το κράτος.
Ανέφερε επίσης ότι δεν τον ικανοποιεί το ότι η Επιτροπή Προστασίας του Ανταγωνισμού «δεν έχει δώσει τεκμηριωμένες απαντήσεις ότι όντως παρακολουθεί τον ανταγωνισμό».
Επίσης εξέφρασε ανησυχία από το γεγονός, όπως είπε, ότι «η πολιτική στήριξης των καταναλωτών είναι τέτοια που δεν έχει αποτελεσματικούς μηχανισμούς» και πρόσθεσε ότι «τα μέτρα που θα έρθουν να εξαγγείλουν είναι μέτρα παυσίπονα και όχι μέτρα τα οποία θα συγκρατήσουν τον πληθωρισμό».
Ο βουλευτής του ΑΚΕΛ Κώστα Κώστα είπε ότι η κοινωνία δεν αντέχει άλλες αυξήσεις ούτε στο ηλεκτρικό ρεύμα, ούτε στα καύσιμα και πρόσθεσε ότι «αυτό που συμβαίνει είναι για ακόμα μια φορά αισχροκέρδεια και καμία πρόθεση από τους αρμόδιους θεσμούς του κράτους να προστατεύσουν τον πολίτη».
Πώς μπορεί να είναι συνταξιούχος ένας ανάπηρος, μία οικογένεια μονογονιών, μια οικογένεια πολύτεκνη να πληρώνει σήμερα €26 τον κύλινδρο υγραερίου; Πώς γίνεται με ορισμένες ημέρες να αυξάνονται τα καύσιμα; διερωτήθηκε.
Ανέφερε ότι «για χρόνια φωνάζουμε κάποιοι ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες του κράτους, με πρώτη την ΥΠΚ δεν έχουν καμία διάθεση να προστατεύσουν τον πολίτη».
Αναφέρθηκε σε έκθεση του Γενικού Ελεγκτή το 2022 για τις τιμές των καυσίμων, η οποία έγινε στη βάση πληροφοριών και στοιχείων που είχε αναφέρει και καταθέσει στην Επιτροπή Εμπορίου, λέγοντας ότι αυτή η έκθεση εστάλη στην ΕΠΑ από το Δεκέμβρη του 23 και «μέχρι σήμερα κανένας δεν την έχει εξετάσει».
Αναγιγνώσκοντας μέρος της έκθεσης, ο κ. Κώστα είπε ότι «η ΥΠΚ επιτρέπει στις εταιρείες πετρελαιοειδών να χρεώνουν υπερβολικά τα μη συνδεδεμένα με αυτές πρατήρια».
Ο κ. Κώστας διερωτήθηκε γιατί συνεχίζει τόσο αυτή η Κυβέρνηση όσο και η προηγούμενη «να επιβάλλουν ΦΠΑ πάνω στο φόρο κατανάλωσης» και γιατί «έθαψαν την Υγραεριοκίνηση»
«Η απάντηση είναι απλή. Γιατί ο φόρος ανά λίτρο για το υγραέριο κίνησης, ήταν μόνον 7 σεντ», πρόσθεσε.
Είπε ακόμη ότι «στην Κύπρο, όταν ανεβαίνουν οι τιμές διεθνώς, ανεβαίνουν όπως στη ρουκέτα, και όταν πέφτουν οι τιμές διεθνώς, στην Κύπρο, οι τιμές λόγω των πιέσεων της Βουλής και των οργανώσεων καταναλωτών πέφτουν όπως το φτερό».
ΚΥΠΕ
