Δεν περίμενα κάτι διαφορετικό από τον Νίκο Χριστοδουλίδη. Έναν Πρόεδρο που έχει αναγάγει την πολιτική επιβίωση σε ύψιστη προτεραιότητα και την επικοινωνιακή διαχείριση σε υποκατάστατο της πολιτικής ουσίας. Αν για να εξασφαλίσει μια δεύτερη θητεία χρειαστεί τη στήριξη του ΕΛΑΜ, δύσκολα θα με εξέπληττε μια τέτοια επιλογή. Άλλωστε, οι πολιτικές του κόκκινες γραμμές παραμένουν τόσο δυσδιάκριτες όσο και το ιδεολογικό του στίγμα.
Όταν η εξουσία δεν έχει κόκκινες γραμμές
Ο Νικόλας Παπαδόπουλος έχει ακόμη τη δυνατότητα να ξεκαθαρίσει τη θέση του. Να εξηγήσει ποια είναι τα αδιαπραγμάτευτα όρια του ΔΗΚΟ και κατά πόσο η συμμετοχή σε μια κυβέρνηση με το ΕΛΑΜ είναι συμβατή με την πολιτική του ταυτότητα
Από τον Νικόλα Παπαδόπουλο, όμως, περίμενα κάτι διαφορετικό. Όχι γιατί συμφωνώ με τις πολιτικές του επιλογές, αλλά γιατί είναι ο πρόεδρος ενός κόμματος με συγκεκριμένη ιστορία, πολιτική διαδρομή και δημοκρατική παράδοση. Και αυτή την ιστορία δεν δικαιούται να τη διαγράψει για χάρη μιας ακόμη συμμετοχής στην εξουσία.
Η δήλωσή του ότι το ΔΗΚΟ δεν αποκλείει τον διάλογο με το ΕΛΑΜ δεν είναι μια αθώα τοποθέτηση περί πολιτικού διαλόγου. Έγινε μέσα σε μια συζήτηση για ενδεχόμενη κοινή στήριξη του Νίκου Χριστοδουλίδη στις προεδρικές εκλογές του 2028 και για πιθανή συνύπαρξη σε κυβερνητικό σχήμα. Δεν συζητούμε αν δύο κόμματα μπορούν να ανταλλάσσουν απόψεις στη Βουλή. Συζητούμε αν ένα κόμμα του δημοκρατικού κέντρου είναι διατεθειμένο να συγκυβερνήσει με την ακροδεξιά.
Και ο Νικόλας Παπαδόπουλος, αντί να θέσει μια ξεκάθαρη κόκκινη γραμμή, άφησε την πόρτα ανοικτή. Το ΔΗΚΟ ιδρύθηκε από τον Σπύρο Κυπριανού το 1976, σε μια περίοδο κατά την οποία η Κύπρος προσπαθούσε ακόμη να σταθεί όρθια μετά το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή. Με όλες τις αντιφάσεις, τα λάθη και τις πολιτικές του μετατοπίσεις, το ΔΗΚΟ οικοδόμησε την ταυτότητά του γύρω από τη δημοκρατική νομιμότητα, την υπεράσπιση της Κυπριακής Δημοκρατίας και τη συμμετοχή στον ευρύτερο δημοκρατικό χώρο. Αυτή την ιστορία κουβαλά ο σημερινός του πρόεδρος. Και αυτή την ιστορία θέτει υπό αμφισβήτηση όταν αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο συνεργασίας με το ΕΛΑΜ ως μία ακόμη επιλογή στο τραπέζι των εκλογικών διαπραγματεύσεων.
Γιατί το ΕΛΑΜ δεν είναι απλώς ένα ακόμη κόμμα με διαφορετικές απόψεις για την οικονομία ή το Κυπριακό. Είναι ένας πολιτικός σχηματισμός με ιστορικούς δεσμούς με τη Χρυσή Αυγή, την ελληνική νεοναζιστική οργάνωση της οποίας η ηγεσία καταδικάστηκε για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης. Και ας μην κρυβόμαστε πίσω από τις λέξεις. Άλλο ο διάλογος μεταξύ πολιτικών δυνάμεων και άλλο η πολιτική συνεργασία για τη νομή της εξουσίας. Άλλο η θεσμική υποχρέωση να ακούς όλες τις κοινοβουλευτικές φωνές και άλλο να αποδέχεσαι την ακροδεξιά ως πιθανό κυβερνητικό εταίρο. Όταν δύο κόμματα στηρίζουν τον ίδιο Πρόεδρο, συμμετέχουν στο ίδιο κυβερνητικό σχήμα και συνδιαμορφώνουν πολιτικές.
Το ακόμη πιο αποκαλυπτικό είναι ότι μέσα στο ίδιο το ΔΗΚΟ υπάρχουν στελέχη που αναγνωρίζουν το πρόβλημα. Ο γενικός γραμματέας Γιώργος Σολωμού έχει επισημάνει τις μεγάλες πολιτικές διαφορές με το ΕΛΑΜ και τη δυσκολία μιας τέτοιας συγκυβέρνησης. Άλλα στελέχη προσπαθούν να διαχωρίσουν την απευθείας συνεργασία από την δήθεν παράλληλη στήριξη του ίδιου υποψηφίου. Και ο πρόεδρος του κόμματος; Δεν αποκλείει τίποτα. Στα κυπριακά αυτό θα το ονόμαζα «Καραγκιοζιλίκκια».
Τελικά, τι ακριβώς εκπροσωπεί σήμερα το ΔΗΚΟ; Μια πολιτική παράταξη με αρχές και ιστορική συνέχεια ή έναν μηχανισμό που αναζητά κάθε φορά τον συντομότερο δρόμο προς την κυβερνητική εξουσία; Δεν είναι η πρώτη φορά που το ΔΗΚΟ προσαρμόζει τις πολιτικές του συμμαχίες. Η ιστορία του είναι γεμάτη συνεργασίες με διαφορετικούς πολιτικούς χώρους. Όμως υπάρχει μια ουσιαστική διαφορά ανάμεσα στον πολιτικό συμβιβασμό και στην εγκατάλειψη θεμελιωδών δημοκρατικών ορίων. Η πολιτική ευελιξία δεν μπορεί να αποτελεί άλλοθι για τα πάντα.
Όσο για τον Νίκο Χριστοδουλίδη, η συζήτηση αυτή αναδεικνύει ξανά το πρόβλημα μιας πολιτικής που επιχειρεί να απευθύνεται σε όλους χωρίς να δεσμεύεται καθαρά απέναντι σε κανέναν. Ένας Πρόεδρος που εμφανίζεται ως υπερασπιστής των ευρωπαϊκών αξιών οφείλει να εξηγήσει εάν θεωρεί συμβατή με αυτές τις αξίες μια ενδεχόμενη κυβερνητική συνεργασία με το ΕΛΑΜ. Δεν αρκεί να επικαλείται την Ευρώπη στις ομιλίες του και να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο πολιτικών συμμαχιών που εγείρουν σοβαρά ζητήματα δημοκρατικών αρχών. Οι ευρωπαϊκές αξίες δεν είναι διακοσμητικό στοιχείο των προεδρικών ανακοινώσεων. Είναι πολιτικές δεσμεύσεις που κρίνονται στις επιλογές, ιδιαίτερα όταν αυτές έχουν εκλογικό κόστος.
Ποια είναι η ευθύνη του Νικόλα Παπαδόπουλου μέσα σε όλο αυτό; Ο Χριστοδουλίδης μπορεί να αναζητεί τις ψήφους που χρειάζεται για να επανεκλεγεί. Ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ, όμως, οφείλει να αποφασίσει αν η ιστορία και οι αρχές του κόμματός του αξίζουν περισσότερο από την προοπτική μιας υπουργικής καρέκλας.
Η κανονικοποίηση της ακροδεξιάς δεν συμβαίνει από τη μια μέρα στην άλλη. Δεν αρχίζει απαραίτητα με μια επίσημη συμφωνία συγκυβέρνησης. Αρχίζει όταν οι πολιτικές δυνάμεις που μέχρι χθες αναγνώριζαν τις ιδεολογικές διαφορές αρχίζουν να τις υποβαθμίζουν. Όταν το «δεν μπορούμε να συνεργαστούμε» μετατρέπεται σε «δεν αποκλείουμε τον διάλογο». Έτσι μετακινούνται σταδιακά τα όρια του πολιτικά αποδεκτού. Και έτσι η ακροδεξιά δεν χρειάζεται καν να αλλάξει τις βασικές της θέσεις για να πλησιάσει την εξουσία. Αρκεί να μετακινηθούν προς το μέρος της οι υπόλοιποι.
Ο Νικόλας Παπαδόπουλος έχει ακόμη τη δυνατότητα να ξεκαθαρίσει τη θέση του. Να εξηγήσει ποια είναι τα αδιαπραγμάτευτα όρια του ΔΗΚΟ και κατά πόσο η συμμετοχή σε μια κυβέρνηση με το ΕΛΑΜ είναι συμβατή με την πολιτική του ταυτότητα. Αν, όμως, επιλέξει να θυσιάσει αυτά τα όρια για μια θέση στο επόμενο κυβερνητικό σχήμα, δεν θα πρόκειται απλώς για μία ακόμη εκλογική συνεργασία. Θα πρόκειται για μια επιλογή που, κατά τη γνώμη μου, διαγράφει ένα ουσιαστικό κομμάτι της ιστορίας του ΔΗΚΟ. Και η ευθύνη δεν θα ανήκει στο ΕΛΑΜ, το οποίο επιδιώκει ανοιχτά να αυξήσει την πολιτική του επιρροή. Θα ανήκει σε εκείνους που, γνωρίζοντας την ιστορία και τις ιδεολογικές του καταβολές, θα επιλέξουν να του ανοίξουν την πόρτα της εξουσίας.
Η ιστορία ενός κόμματος δεν διαγράφεται όταν το ίδιο το κόμμα εγκαταλείπει τις αρχές που επικαλείται για να δικαιολογεί την ύπαρξή του. Και όταν η εξουσία γίνεται αυτοσκοπός, οι κόκκινες γραμμές δεν ξεθωριάζουν απλώς. Σβήνονται.
Πολιτική Δημοσίευσης Σχολίων
Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν. Προτρέπουμε τους αναγνώστες μας να κάνουν report / flag σχόλια που πιστεύουν ότι παραβιάζουν τους πιο πάνω κανόνες. Σχόλια που περιέχουν URL / links σε οποιαδήποτε σελίδα, δεν δημοσιεύονται αυτόματα.







