Όπως θα έχει υποψιαστεί ο μέσος αναγνώστης και θεατής, η οδυσσειομανία πήρε παγκόσμιες διαστάσεις και δεν θα τελειώσει εύκολα, αν ο Νόλαν δεν δημιουργήσει την καινούργια του ταινία.
Πήγα να δω την ταινία και οι ουρές ήταν τέτοιες, όπως τότε στα λαϊκά παντοπωλεία…
Ψευδοαπογοητευμένος έφυγα, ελπίζοντας πως αύριο το βράδυ θα είμαι πιο τυχερός. Όλοι δικαιούνται να πουν τη δική τους άποψη για την Οδύσσεια… Στους αιώνες των αιώνων, ο Όμηρος θα είναι πάντα ένα βήμα πιο μπροστά στην αφήγηση. Απομένει, όχι να τον φτάσουμε, αλλά να κάνουμε το μικρό, δικό μας βήμα, να αναστοχαστούμε τα ομηρικά έπη, όσο θα υπάρχει ζωή στη Γη!
Αν πέρασαν 3.000 χρόνια από τότε, και στα επόμενα 3.000 η αναμόχλευση των νοημάτων θα είναι ίσως και πιο έντονη.
Όλοι, λοιπόν, δικαιούνται να οραματίζονται τις περιπέτειες του Οδυσσέα. Ποιος έχει δίκιο; Κανένας. Τα ομηρικά έπη είναι ανοικτά στον χρόνο, σαν μια περίεργη μαύρη τρύπα που απορροφά τα πάντα και τα εξαποστέλλει στο διάπυρο συμπαντικό γίγνεσθαι.
Υπάρχουν και οι πειρατές των επών του Ομήρου. Οι Τούρκοι. Είχα απορία, πώς στέκονται απέναντι στην Ιλιάδα και την Οδύσσεια αυτοί που ζουν σε περιοχές που έγινε ο Τρωικός Πόλεμος.
Αυτό που θα διαβάσετε ισχύει. Σε ένα πολύ καλό ρεπορτάζ, τα αθηναϊκά «ΝΕΑ» δίνουν πολλές πληροφορίες πώς σκέφτονται Οθωμανοί και Νεότουρκοι: «Εκδικήθηκαν την Τροία»: Πώς η τουρκική εθνική αφήγηση συνέδεσε τον Ατατούρκ και τον Μωάμεθ τον Πορθητή με τον Έκτορα. Από τον Μωάμεθ Β΄ μέχρι τον Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, μια ιστορική θεωρία που γεννήθηκε στην Αναγέννηση εξακολουθεί να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο η Τουρκία προσεγγίζει την κληρονομιά της αρχαίας Τροίας.
Το θέμα αναλύει εκτενώς ο Τούρκος δημοσιογράφος, Ragıp Soylu, σε άρθρο του στο ενημερωτικό δελτίο Ragip Soylu’s Newsletter, παρουσιάζοντας μιαν ιστορική διαδρομή που συνδέει την οθωμανική και τη σύγχρονη τουρκική εθνική ταυτότητα με την Τροία. Σύμφωνα με μια ευρέως διαδεδομένη αφήγηση στην Τουρκία, ο ιδρυτής της σύγχρονης Τουρκικής Δημοκρατίας, Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, μετά τη νίκη επί του ελληνικού στρατού στη μάχη του Ντουμλουπινάρ το 1922, φέρεται να δήλωσε στους επιτελείς του: «Τώρα εκδικήθηκα για τον Έκτορα». Η φράση αυτή, αν και δεν επιβεβαιώνεται από επίσημα κρατικά αρχεία, έχει αποκτήσει σχεδόν μυθικές διαστάσεις στην τουρκική ιστοριογραφία και χρησιμοποιείται ως συμβολισμός της συνέχειας ανάμεσα στους Τρώες και τους σύγχρονους Τούρκους. Ο Τούρκος ακαδημαϊκός Ναΐμ Μπαμπουρόγλου υποστηρίζει ότι ο Ατατούρκ έβλεπε έντονους παραλληλισμούς ανάμεσα στον Τρωικό Πόλεμο και στη μάχη της Καλλίπολης το 1915. Όπως επισημαίνει, και στις δύο περιπτώσεις οι επιτιθέμενοι προέρχονταν από τη Δύση και επιχείρησαν να καταλάβουν τη στρατηγική περιοχή των Δαρδανελλίων. Μάλιστα, ένα από τα βρετανικά θωρηκτά που συμμετείχαν στην εκστρατεία έφερε το όνομα «Agamemnon», γεγονός που χρησιμοποιείται συχνά ως συμβολική σύνδεση με την Ιλιάδα.
(Συνεχίζεται)
