Νέα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν εξετάζει ο Τραμπ – Γιατί η 9η Νοεμβρίου θεωρείται κρίσιμη ημερομηνία

Σε κρίσιμο σταυροδρόμι βρίσκεται η αμερικανική πολιτική απέναντι στο Ιράν, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο επανέναρξης των στρατιωτικών επιχειρήσεων, ενώ παράλληλα παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο διπλωματικής συμφωνίας με την Τεχεράνη.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Fox News, ο Αμερικανός πρόεδρος πραγματοποίησε δύο διαδοχικές συσκέψεις με την ομάδα εθνικής ασφάλειας του Λευκού Οίκου, την Τετάρτη 4 και την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου, προκειμένου να αξιολογήσει τις διαθέσιμες επιλογές. Στο επίκεντρο βρέθηκαν τόσο τα σενάρια νέων στρατιωτικών πληγμάτων όσο και η συνέχιση της οικονομικής και στρατιωτικής πίεσης μέσω του ναυτικού αποκλεισμού, αλλά και η προοπτική μιας συμφωνίας που θα απέτρεπε νέα κλιμάκωση.

Οι συσκέψεις πραγματοποιήθηκαν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, στις οποίες, σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι Δημοκρατικοί επικράτησαν και απέκτησαν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου.

Γιατί η 9η Νοεμβρίου βρίσκεται στο επίκεντρο

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά η Δευτέρα 9 Νοεμβρίου, καθώς συμπίπτει με τη νέα Σελήνη στη Μέση Ανατολή. Όπως αναφέρει το Fox News, Αμερικανοί αξιωματούχοι ενημέρωσαν τον Τραμπ ότι εκείνη τη νύχτα το φυσικό φως θα είναι ελάχιστο ή σχεδόν ανύπαρκτο, συνθήκη που θεωρείται ευνοϊκή για τη διεξαγωγή αεροπορικών επιχειρήσεων.

Το σκοτάδι μπορεί να προσφέρει μεγαλύτερη κάλυψη στις στρατιωτικές δυνάμεις, γεγονός που έχει ενισχύσει τις εκτιμήσεις για το ενδεχόμενο νέων αμερικανικών πληγμάτων. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν έχει ανακοινωθεί κάποια οριστική απόφαση από τον Λευκό Οίκο.

Παράλληλα, η Κεντρική Διοίκηση των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων (CENTCOM) φέρεται να έχει ήδη καταρτίσει σχέδια για στρατιωτικές επιχειρήσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να είχαν ενεργοποιηθεί ακόμη και την επομένη των εκλογών. Χιλιάδες Αμερικανοί στρατιωτικοί εξακολουθούν, επίσης, να βρίσκονται στα ύδατα γύρω από το Ιράν, στο πλαίσιο των επιχειρήσεων επιβολής του ναυτικού αποκλεισμού.

Οι απειλές Τραμπ και το ενδεχόμενο νέων βομβαρδισμών

Ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος δεν απέκλεισε την επανέναρξη των βομβαρδισμών, μιλώντας σε δημοσιογράφους στο Οβάλ Γραφείο. Όπως δήλωσε, η Ουάσινγκτον πρόκειται να λάβει απόφαση για το επόμενο βήμα, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω στρατιωτικής δράσης, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν δεν θα μπορέσει να ανασυγκροτηθεί.

«Θέλουμε να προχωρήσουμε περισσότερο;», διερωτήθηκε, αναφερόμενος στην πιθανότητα νέων πληγμάτων κατά των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Σε ακόμη πιο αυστηρό τόνο, πρόσθεσε: «Θα προτιμούσα να μην καταστρέψω την υπόλοιπη χώρα, αν είναι δυνατόν, αλλά ίσως χρειαστεί». «Θα το μάθετε αρκετά σύντομα», κατέληξε, χωρίς να αποκαλύψει το χρονοδιάγραμμα των αποφάσεών του.

Η πρόταση της Τεχεράνης μέσω Κατάρ και οι επτά όροι

Την ίδια ώρα, η διπλωματική οδός παραμένει ανοιχτή. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, το Ιράν έχει διαβιβάσει στον Λευκό Οίκο νέα πρόταση για το πυρηνικό του πρόγραμμα, χρησιμοποιώντας το Κατάρ ως διαμεσολαβητή.

Ωστόσο, η Τεχεράνη εμφανίζεται να θέτει αυστηρές προϋποθέσεις για την έναρξη διαπραγματεύσεων και την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.

Ο επικεφαλής της ιρανικής ασφάλειας, Μοχσέν Ρεζαΐ, δήλωσε την Πέμπτη, κατά την επίσκεψή του στη Ρωσία, ότι η χώρα του δεν πρόκειται να ανοίξει ξανά τα Στενά ούτε να προσέλθει σε συνομιλίες, εάν προηγουμένως οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν ικανοποιήσουν επτά συγκεκριμένες απαιτήσεις.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η άρση των αμερικανικών κυρώσεων, η αποδέσμευση των παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων και η καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων.

«Όσο οι Αμερικανοί δεν εφαρμόζουν τους επτά όρους μας, δεν θα ανοίξουμε τα Στενά του Ορμούζ ούτε θα προχωρήσουμε σε διαπραγματεύσεις», ήταν το μήνυμα της ιρανικής πλευράς.

Ο Τραμπ είχε απορρίψει τον Σεπτέμβριο προηγούμενη εκδοχή του σχεδίου των επτά σημείων, δημοσιεύοντας μάλιστα χάρτη στον οποίο τα Στενά του Ορμούζ εμφανίζονταν με την ονομασία «Στενά Τραμπ». Η Τεχεράνη υποστηρίζει πλέον ότι η διαδικασία εφαρμογής των όρων έχει απλοποιηθεί και θα μπορούσε να ολοκληρωθεί μέσα σε δύο ημέρες.

Διχασμένοι οι σύμβουλοι του Αμερικανού προέδρου

Οι διαφορετικές προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση του Ιράν αποτυπώνονται και στο εσωτερικό της αμερικανικής κυβέρνησης.

Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς φέρεται να ηγείται της ομάδας συμβούλων που προκρίνουν μια συμφωνία με την Τεχεράνη, προκειμένου να αποφευχθεί ένας νέος κύκλος στρατιωτικής κλιμάκωσης.

Αντίθετα, ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, και ο υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, τάσσονται υπέρ της διατήρησης του ναυτικού αποκλεισμού. Εκτιμούν ότι η συνέχιση της πίεσης μπορεί να οδηγήσει το Ιράν σε υποχωρήσεις.

Η διαφωνία αυτή αναδεικνύει τη δυσκολία της απόφασης που καλείται να λάβει ο Τραμπ, καθώς καλείται να σταθμίσει τις στρατιωτικές και διπλωματικές συνέπειες μιας νέας σύγκρουσης, αλλά και το πολιτικό κόστος στο εσωτερικό των ΗΠΑ.

Διανομή χαπιών ιωδίου κοντά σε πυρηνικές εγκαταστάσεις

Την ίδια στιγμή, η ανησυχία για το ενδεχόμενο νέων αμερικανικών πληγμάτων έχει οδηγήσει τις ιρανικές αρχές στη λήψη προληπτικών μέτρων.

Σύμφωνα με δημοσίευμα των Times, η Τεχεράνη διανέμει δισκία ιωδίου σε οικογένειες που κατοικούν σε απόσταση έως περίπου 3,2 χιλιομέτρων από πυρηνικές εγκαταστάσεις. Οι κάτοικοι λαμβάνουν, παράλληλα, οδηγίες για τον τρόπο αντίδρασης και προστασίας σε περίπτωση έκρηξης.

Οι ιρανικές αρχές φέρονται να ανησυχούν ότι πιθανός στόχος μιας νέας αμερικανικής επιχείρησης θα μπορούσε να είναι το «Βουνό της Αξίνας» (Pickaxe Mountain), ένα πυρηνικό συγκρότημα κοντά στη Νατάνζ, το οποίο βρίσκεται, σύμφωνα με το δημοσίευμα, σε βάθος έως και 100 μέτρων κάτω από συμπαγή γρανίτη.

Η υπόγεια και ιδιαίτερα ενισχυμένη κατασκευή του το καθιστά μία από τις εγκαταστάσεις που φέρονται να βρίσκονται στο επίκεντρο των αμερικανικών στρατιωτικών σχεδιασμών.

Η προειδοποίηση του Ιράκ προς την Ουάσινγκτον

Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο πρωθυπουργός του Ιράκ, Άλι Φάλεχ αλ Ζαΐντι, επικοινώνησε τηλεφωνικά την Πέμπτη με τον Ντόναλντ Τραμπ, προειδοποιώντας ότι η χώρα του δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως βάση για επιθέσεις εναντίον γειτονικών κρατών.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του γραφείου του στην πλατφόρμα Χ, ο Ιρακινός πρωθυπουργός υπογράμμισε την ανάγκη σεβασμού της κρατικής κυριαρχίας και ξεκαθάρισε ότι το Ιράκ δεν πρέπει να μετατραπεί σε «ορμητήριο επιθετικών ενεργειών εναντίον γειτονικών χωρών».

Η παρέμβαση της Βαγδάτης αποτυπώνει την ανησυχία για τις ευρύτερες περιφερειακές συνέπειες μιας ενδεχόμενης νέας αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης. Με τις στρατιωτικές επιλογές να παραμένουν στο τραπέζι και τις διπλωματικές επαφές να συνεχίζονται, η επόμενη κίνηση του Τραμπ αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον.