*Νταν Γιόργκενσεν
Μπορούμε να πούμε με ειλικρίνεια ότι στην Ευρώπη είμαστε ελεύθεροι και ανεξάρτητοι;
Ναι, υπό την έννοια ότι η ελευθερία κατοχυρώνεται ξεκάθαρα στις θεμελιώδεις διακηρύξεις, τα συντάγματα και τις Συνθήκες μας.
Ωστόσο, αν κοιτάξουμε προσεκτικά τους λογαριασμούς ενέργειας που πληρώνουμε, αποκαλύπτεται μια διαφορετική εικόνα.
Τους τελευταίους μήνες, γεγονότα που εκτυλίσσονται σε έναν πορθμό πλάτους 33 χιλιομέτρων σε μιαν άλλη περιοχή του πλανήτη έχουν περιορίσει την ικανότητά μας να ζεσταίνουμε τα σπίτια μας και να αγοράζουμε είδη καθημερινής ανάγκης.
Ήρθε η ώρα η Ευρώπη να αλλάξει πορεία.
Ένα δίδαγμα που πρέπει να αντλήσουμε από τη σημερινή κρίση είναι ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να είναι πραγματικά ανεξάρτητη αν δεν έχει ενεργειακή ανεξαρτησία.
Κάθε πραγματικό Κίνημα ανεξαρτησίας ξεκινάει από τον λαό. Αυτό συμβαίνει και τώρα.
Σε όλη την Ευρώπη, βλέπουμε τις πρώτες σπίθες μιας επανάστασης εξηλεκτρισμού.
Το πρώτο τρίμηνο του 2026, σε ολόκληρη την ΕΕ ταξινομήθηκαν πάνω από 500.000 ηλεκτρικά αυτοκίνητα.
Την ίδια περίοδο, οι συνδυασμένες πωλήσεις οικιακών αντλιών θερμότητας στη Γαλλία, τη Γερμανία και την Πολωνία ξεπέρασαν τις 400.000.
Οι λαοί της Ευρώπης επιλέγουν την ηλεκτρική ενέργεια και η εξήγηση είναι απλή.
Πρόσφατα, για παράδειγμα, ήμουν στη Φινλανδία όπου, σύμφωνα με τα στοιχεία μας, το κόστος οδήγησης ενός ηλεκτρικού οχήματος είναι 2,60 ευρώ ανά 100 χιλιόμετρα, ενώ το κόστος της βενζίνης είναι 9,20 ευρώ ανά 100 χιλιόμετρα!
Σύμφωνα με την ομάδα προβληματισμού CONCITO, μέσα από τον συνδυασμό ηλεκτρικών οχημάτων και αντλιών θερμότητας, τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά μπορούν να εξοικονομήσουν από 1.700 ώς 3.000 ευρώ τον χρόνο.
Οι Ευρωπαίοι πολίτες διαβάζουν τα σημάδια των καιρών. Δεν είναι απλά έτοιμοι για την καθαρή μετάβαση αλλά είναι και έτοιμοι να ηγηθούν της μετάβασης αυτής.
Τώρα, το μόνο ερώτημα είναι το εξής: Πώς θα μπορέσουν οι κυβερνήσεις της ΕΕ να συμβαδίσουν με τους πολίτες;
Πρώτον, πρέπει να παράγουμε περισσότερη ηλεκτρική ενέργεια στην Ευρώπη, αξιοποιώντας τους πόρους μας.
Πρέπει να κατασκευάσουμε περισσότερα αιολικά πάρκα. Πρέπει να εγκαταστήσουμε περισσότερα ηλιακά πάνελ. Στις χώρες που επιλέγουν την πυρηνική ενέργεια, πρέπει να αναπτύξουμε την επόμενη γενιά σταθμών και τεχνολογιών ηλεκτροπαραγωγής.
Έτσι, θα μπορέσουμε να απαλλάξουμε τις οικονομίες μας από τις δαπανηρές εισαγωγές ορυκτών καυσίμων και να τους δώσουμε ώθηση με τη δική μας, καθαρή και οικονομικά προσιτή ενέργεια.
Δεύτερον, πρέπει να διευκολύνουμε τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας σε ολόκληρη την ήπειρό μας.
Για τον σκοπό αυτό, θα χρειαστεί να αναβαθμίσουμε τις γραμμές και τα καλώδια μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Θα χρειαστεί να ενισχύσουμε τις διασυνοριακές συνδέσεις, αλλά και να κατασκευάσουμε περισσότερες εγκαταστάσεις μπαταριών ώστε να μπορούμε με ευελιξία να αποθηκεύουμε την ηλεκτρική ενέργεια και να τη διοχετεύουμε εκεί όπου χρειάζεται.
Για όλα αυτά, πρέπει να πραγματοποιήσουμε επενδύσεις. Πρόκειται, όμως, για επενδύσεις που έχουν νόημα και θα μας βοηθήσουν να εξοικονομήσουμε χρήματα.
Έως το 2040, θα πρέπει να επενδύσουμε 1,2 τρισεκατομμύριο ευρώ στα δίκτυα μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. Και όμως, έως τη χρονιά εκείνη, για κάθε ευρώ που επενδύουμε στο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας θα εξοικονομούμε πάνω από δύο ευρώ σε κόστη συστήματος.
Εάν συνεργαστούμε ως Ευρώπη, επενδύοντας συλλογικά και σχεδιάζοντας στρατηγικά, θα μπορέσουμε να μειώσουμε το κόστος και να πολλαπλασιάσουμε τα οφέλη.
Τέλος, πρέπει να στηρίξουμε τα τμήματα της οικονομίας και της κοινωνίας μας όπου ο εξηλεκτρισμός καθυστερεί -ιδίως τη βιομηχανία, τις μεταφορές και τα κτήρια.
Υπάρχουν λύσεις. Ηλεκτρικές κάμινοι στα εργοστάσια. Ηλεκτρικά οχήματα και σταθμοί φόρτισης στους δρόμους μας. Έξυπνοι μετρητές, ηλιακά πάνελ και αντλίες θερμότητας στα σπίτια μας.
Αυτό θα πει ηλεκτρική Ευρώπη. Και πρέπει να βεβαιωθούμε ότι κανείς δεν θα μείνει απ’ έξω.
Για παράδειγμα, η Αυστρία βοηθά τους ευάλωτους πολίτες να αντικαταστήσουν τους λέβητες ορυκτών καυσίμων με καθαρές εναλλακτικές.
Η Γαλλία διαθέτει ένα κοινωνικό πρόγραμμα leasing ηλεκτρικών οχημάτων, χάρη στο οποίο τα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος μπορούν να μισθώσουν νέα ηλεκτρικά οχήματα σε προσιτές τιμές.
Αν κάνουμε τις σωστές επιλογές, το κύμα του εξηλεκτρισμού θα ωφελήσει τους πάντες.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρουσιάσει το Σχέδιο Εξηλεκτρισμού της Ευρώπης, το οποίο θα περιλαμβάνει τα παραπάνω, καθώς και άλλα πρακτικά βήματα που θα μας φέρουν πιο κοντά στον απώτερο στόχο μας, που είναι η Ευρώπη να αναδειχθεί στην πρώτη ηλεκτρική ήπειρο του πλανήτη.
Πρόκειται για έναν φιλόδοξο αλλά αναγκαίο στόχο, διότι πρέπει να απαλλάξουμε το μέλλον μας από τα δεσμά των ορυκτών καυσίμων.
Αξιοποιώντας την εγχώρια ενέργεια και εξηλεκτρίζοντας την Ευρώπη, μπορούμε να εγκαινιάσουμε μια νέα εποχή ελευθερίας για τους πολίτες μας σε κάθε σπίτι και εργοστάσιο, σε κάθε πόλη και χωριό, για κάθε εργαζόμενο και κάθε επιχειρηματία.
Είναι καιρός όλοι μαζί να ενώσουμε τις δυνάμεις μας και να εξασφαλίσουμε την ευρωπαϊκή ανεξαρτησία, ηγούμενοι της επανάστασης του εξηλεκτρισμού.
*Ευρωπαίος Επίτροπος Ενέργειας και Στέγασης
