Νέο νομικό ορισμό της ενεργειακής φτώχειας των νοικοκυριών περιλαμβάνει προσχέδιο διατάγματος της Υπηρεσίας Ενέργειας που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση.
Σύμφωνα με το προσχέδιο του διατάγματος, ως ενεργειακά φτωχά νοικοκυριά θεωρούνται τα νοικοκυριά στα οποία διαμένει ένα ή περισσότερα πρόσωπα που εμπίπτουν σε μία ή περισσότερες από τις ακόλουθες κατηγορίες:
(α) οι λήπτες δημοσίου βοηθήματος,
(β) οι λήπτες του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος
(γ) οι λήπτες του επιδόματος χαμηλοσυνταξιούχου,
(δ) οι λήπτες του επιδόματος μονογονεϊκής οικογένειας, νοουμένου ότι το ακαθάριστο ετήσιο οικογενειακό εισόδημα, όπως αυτό υπολογίζεται δυνάμει των διατάξεων του περί Παροχής Επιδόματος Τέκνου Νόμου, δεν υπερβαίνει:
i. τις είκοσι μια χιλιάδες εξήντα ευρώ (€21.060), όταν η οικογένεια έχει ένα (1) μόνο εξαρτώμενο τέκνο.
ii. Στην περίπτωση περισσότερων εξαρτώμενων τέκνων σε ένα νοικοκυριό πέραν του ενός (1), το όριο του ετήσιου ακαθάριστου εισοδήματος νοικοκυριού αυξάνεται κατά έξι χιλιάδες και εξακόσια είκοσι ευρώ (€6.620) για κάθε επιπρόσθετο τέκνο,
(ε) οι λήπτες του επιδόματος τέκνου, νοουμένου ότι το ακαθάριστο ετήσιο οικογενειακό εισόδημα, όπως αυτό υπολογίζεται δυνάμει των διατάξεων του περί Παροχής Επιδόματος Τέκνου Νόμου, δεν υπερβαίνει:
i. τις είκοσι οκτώ χιλιάδες ογδόντα ευρώ (€28.080), όταν η οικογένεια έχει ένα (1) μόνο εξαρτώμενο τέκνο,
ii. τις τριάντα τέσσερεις χιλιάδες τετρακόσια εξήντα πέντε ευρώ (€34.465), όταν η οικογένεια έχει δύο (2) εξαρτώμενα τέκνα,
iii. στην περίπτωση περισσότερων εξαρτώμενων τέκνων σε ένα νοικοκυριό πέραν των δύο (2), το όριο του ετήσιου ακαθάριστου εισοδήματος νοικοκυριού αυξάνεται κατά έξι χιλιάδες και εξακόσια είκοσι ευρώ (€6.620) για κάθε επιπρόσθετο τέκνο,
Εξαιρέσεις
Όπως αναφέρεται, δεν θεωρούνται ενεργειακά φτωχά νοικοκυριά τα νοικοκυριά των οποίων η κατοικία μόνιμης διαμονής και οι Στέγες των οποίων:
(α) η αίτηση για έκδοση πολεοδομικής άδειας ή άδειας οικοδομής υποβλήθηκε μετά την 21η Δεκεμβρίου 2007, ή/και
(β)διαθέτει εγκατάσταση αυτοκαταναλωτή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Ρύθμισης της Αγοράς Ηλεκτρισμού Νόμου, ή/και
(γ) έχει τύχει ενεργειακής αναβάθμισης με αποτέλεσμα εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας τουλάχιστον εξήντα τοις εκατό (60%), εφόσον το στοιχείο αυτό προκύπτει από στοιχεία που τηρεί ή δύναται να επαληθεύσει η αρμόδια αρχή, ή/και
(δ) η κατηγορία ενεργειακής απόδοσης βάσει του Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης Κτιρίου είναι ίση ή καλύτερη από Β
Σημαντικό βήμα
Όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, η έκδοση του διατάγματος με τίτλο «Το περί της Ενεργειακής Απόδοσης (Καθορισμός των Ενεργειακά Φτωχών Νοικοκυριών) Διάταγμα του 2026», αποτελεί σημαντικό βήμα για τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου πλαισίου αναγνώρισης και στήριξης των νοικοκυριών που αντιμετωπίζουν ενεργειακή φτώχεια, καθώς και για την προσαρμογή του εθνικού δικαίου στο ευρωπαϊκό κεκτημένο, και συγκεκριμένα στην Οδηγία (ΕΕ) 2023/1791 για την Ενεργειακή Απόδοση, η οποία έχει εναρμονιστεί στην εθνική νομοθεσία με τον περί της Ενεργειακής Απόδοσης Νόμο . Ο Νόμος θεσπίζει για πρώτη φορά νομικό ορισμό της ενεργειακής φτώχειας.
Η ενεργειακή φτώχεια σύμφωνα με τον ορισμό που έχει ενσωματωθεί στο Νόμο, σημαίνει την έλλειψη πρόσβασης ενός νοικοκυριού σε απαραίτητες ενεργειακές υπηρεσίες, όταν οι εν λόγω υπηρεσίες παρέχουν βασικά επίπεδα και αξιοπρεπή πρότυπα διαβίωσης και υγείας, συμπεριλαμβανομένων της επαρκούς θέρμανσης, του ζεστού νερού, της ψύξης, του φωτισμού και της ενέργειας τροφοδοσίας ηλεκτρικών συσκευών, στο σχετικό εθνικό πλαίσιο, την υφιστάμενη εθνική κοινωνική πολιτική και άλλες σχετικές εθνικές πολιτικές, η οποία προκαλείται από συνδυασμό παραγόντων, συμπεριλαμβανομένων, τουλάχιστον, της οικονομικής αδυναμίας, του ανεπαρκούς διαθέσιμου εισοδήματος, των υψηλών ενεργειακών δαπανών και της χαμηλής ενεργειακής απόδοσης των κατοικιών.
Για τον σκοπό αυτό, το Υπουργείο προχώρησε στην εκπόνηση εξειδικευμένης μελέτης με στόχο τον καθορισμό και την ποσοτικοποίηση της ενεργειακής φτώχειας σε εθνικό επίπεδο. Η μελέτη οδήγησε στην ανάπτυξη ενός σύνθετου δείκτη, ο οποίος ενσωματώνει τις κύριες παραμέτρους της ενεργειακής φτώχειας, όπως αυτές ορίζονται στο Νόμο. Οι παράμετροι αυτοί περιλαμβάνουν το διαθέσιμο εισόδημα του νοικοκυριού, τις δαπάνες για κάλυψη ενεργειακών αναγκών και το επίπεδο ενεργειακής απόδοσης της κατοικίας.
Μέσω του προτεινόμενου διατάγματος, τονίζεται, δημιουργείται, συνεπώς, ένα σαφές και αντικειμενικό πλαίσιο για τον προσδιορισμό των νοικοκυριών που πλήττονται από ενεργειακή φτώχεια και για την αποτελεσματικότερη στόχευση των σχετικών μέτρων στήριξης.
Από την έναρξη ισχύος του Διατάγματος, το περί Καθορισμού των Κριτηρίων της Ενεργειακής Φτώχειας Διάταγμα του 2023, καταργείται.
Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής σχολίων στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης είναι η Παρασκευή, 11 Σεπτεμβρίου 2026.
